PROFIL
Gminy  Moryń

SPIS TREŚCI

WPROWADZENIE
1.	INFORMACJE OGÓLNE O GMINIE MORYŃ
2.	LUDNOŚĆ
2.1. Przekrój demograficzny i migracje
3.	STAN ŚRODOWISKA NATURALNEGO
3.1. Jakość wód powierzchniowych
3.2. Stan  powietrza
3.3. Poziom oczyszczania ścieków
4.	PRZEMYSŁ
5.	ROLNICTWO I LEŚNICTWO
6.	USŁUGI I RZEMIOSŁO
7.	TURYSTYKA
7.1. Walory przyrodniczo krajobrazowe
7.2. Infrastruktura turystyczna
7.3. Formy turystyki
7.4. Ruch turystyczny
8.	LOKALNY RYNEK PRACY
9.	INFRASTRUKTURA TECHNICZNA
9.1.  Wodociągi
9.2.  Kanalizacja i oczyszczalnie ścieków
9.4.  Gazyfikacja
9.5. Elektroenergetyka
9.5. Drogi
9.6.  Telefonizacja
9.7.  Transport zbiorowy
9.8.  Ciepłownictwo
9.9. Internet
10.	OCHRONA ZDROWIA
11.	OPIEKA SPOŁECZNA
12.	OŚWIATA I EDUKACJA
13.	BEZPIECZEŃSTWO PUBLICZNE
14.	KULTURA
15.	BUDŻET GMINY
16.	LOKALNY POTENCJAŁ INSTYTUCJONALNY
17.	DOTYCHCZASOWE INICJATYWY NA RZECZ PLANOWANIA STRATEGICZNEGO
SPIS TABEL
SPIS RYSUNKÓW

WPROWADZENIE

Profil Gminy Moryń został przygotowany w ramach projektu “Program Rozwoju Instytucjonalnego”, realizowanego przez Konsorcjum Canadian Urban Institute i Małopolskiej Szkoły Administracji Publicznej Akademii Ekonomicznej w Krakowie na zlecenie Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji Publicznej. Profil Gminy Moryń jest diagnozą obecnego stanu rozwoju społeczno-ekonomicznego gminy, oraz stanowił będzie podstawę do debaty nad przygotowaniem strategii rozwoju gminy.
“Program Rozwoju Instytucjonalnego” jest częścią “Programu Aktywizacji Obszarów Wiejskich”, którego celem jest wspieranie rozwoju gospodarczego obszarów wiejskich poprzez zwiększenie pozarolniczego zatrudnienia, wsparcia procesu umacniania samorządów i rozwoju regionalnego oraz pomoc w budowaniu potencjału instytucjonalnego niezbędnego do uzyskania przedakcesyjnych i strukturalnych funduszy Unii Europejskiej.
U podstaw “Programu Rozwoju Instytucjonalnego” leży przekonanie, że jednym z kluczowych czynników służących rozwojowi obszarów wiejskich jest sprawna i efektywna administracja samorządowa, inicjująca i wspierająca działania na rzecz ich modernizacji. Aby jednostki administracji samorządowej mogły wypełniać te zadania na miarę istniejących i pojawiających się potrzeb, konieczne jest wzmocnienie ich potencjału instytucjonalnego. Pod pojęciem tym rozumie się odpowiednie struktury organizacyjne, właściwe procedury działania, mechanizmy zapewniające udział społeczności lokalnej w zarządzaniu sprawami publicznymi, oraz kompetentnych i sprawnych urzędników.
Profil Gminy Moryń został przygotowany przez pracowników Urzędu Miejskiego w Moryniu, Miejskiego Ośrodka Kultury w Moryniu, przy współpracy eksperta Małopolskiej Szkoły Administracji Publicznej Akademii Ekonomicznej w Krakowie.

1.	INFORMACJE OGÓLNE O GMINIE MORYŃ

	Gmina Moryń (powierzchnia 124 km2) położona jest w południowo zachodniej części województwa zachodniopomorskiego na pograniczu Pojezierza Myśliborskiego i Równiny Gorzowskiej. Jest gminą rolniczo-turystyczną. Charakteryzuje się bogatymi zasobami środowiska przyrodniczego i kulturalnego. Około 20 % obszaru Gminy leży w granicach Cedyńskiego Parku Krajobrazowego, natomiast pozostała część wchodzi w skład otuliny parku.
	Gmina Moryń obejmuje 9 sołectw: Gądno, Witnica, Bielin, Stare Objezierze, Nowe Objezierze, Klępicz, Przyjezierze, Dolsko, Mirowo. 
Moryń jest siedzibą organów Gminy. Centralnie położony, od wschodu graniczy z wodami jednego z najgłębszych jezior w Polsce – jeziorem Morzycko.
	Pierwsza wzmianka o Moryniu pochodzi z 1265 roku. W początkach XIV wieku Moryń otrzymał prawa miejskie. Fakt, iż miasto posiadało fortyfikację, sąd miejski, możność bicia monety świadczy o wysokim znaczeniu tego ośrodka w tamtym czasie.  W XV wieku przebywali w Moryniu Krzyżacy, wtedy miasto zostało zniszczone przez Husytów (należy dodać, że było ono zniszczone później jeszcze kilkakrotnie). Podczas wojny 30-letniej przez gród nad jeziorem Morzycko przechodzili Szwedzi. W czasach napoleońskich tędy prowadziła droga wielkiej armii francuskiej i Legionów Polskich nad brzeg Bałtyku.
	Moryń zachował średniowieczny układ urbanistyczny, pełen wieniec murów obronnych, domy ryglowe z XVIII i XIX wieku. Najcenniejszy obiekt architektury romańskiej na Pomorzu zachodnim to granitowa bazylika z XII wieku. W 1874r.  w południowo zachodniej części miasta dr Ch.F. Koch ufundował Dom Opieki dla dzieci, który funkcjonuje do dziś.
W okresie międzywojennym Moryń ze względu na piękną, niepowtarzalną, zabytkowa zabudowę i oczywiście fakt istnienia dużego jeziora stał się znanym kurortem, dużą rolę odegrała tutaj również niewielka odległość miasteczka od Berlina.
Ślady przeszłości i tej odległej z okresu średniowiecza i nowszej z XIX i początku XX wieku odnaleźć też można w większości wsi położonych w obrębie gminy. W Bielinie, Dolsku, Klępiczu, Mirowie, Przyjezierzu, Starym i Nowym Objezierzu, Witnicy zachowały się kamienne świątynie z XIII i XIV wieku. W Gądnie i Przyjezierzu przetrwały stare klasyczne siedziby rodów związanych z dziejami Morynia a wraz z nimi duże założenia parkowe, które zachowały się również w Bielinie, Witnicy, Mirowie i Przyjezierzu.
	Lasy to około 27% ha powierzchni gminy między innymi: Park i otulina Cedyńskiego Parku Krajobrazowego. Można tu wypoczywać nad wodą, uprawiać wędkarstwo, żeglarstwo, wędrówki piesze i rowerowe, jeździć konno (Bielin, Stare Objezierze).
	Moryń jest lokalnym węzłem dróg do Cedyni, Mieszkowic, Chojny, przez wieś Witnica przebiega droga krajowa do Szczecina. Bliskość Berlina (ok. 70 km) sprzyja rozwojowi turystyki i współpracy z młodzieżą Niemiecką i Polską. Przez gminę przebiega linia kolejowa Szczecin-Kostrzyn.

Brak zakładów przemysłowych sprawia, że gmina jest ekologicznie czysta.

Większość z 4 509 mieszkańców gminy to ludzie w wieku produkcyjnym – 64,9%.

Tabela 1.1. Struktura wieku ludności gminy Moryń
-    do 18 lat                                                             22,3 %	
-    18-65 lat  /mężczyźni/                                       31,0 %	
-    18-65 lat /kobiety/                                             32,7 %	
-    powyżej 65 lat /mężczyźni/                                6,9 %	
-    powyżej 65 lat /kobiety/                                     7,1 %	

Tabela 1.2. Struktura powierzchni gminy Moryń
-    użytki rolne                                                     59,0 %	
-    lasy i zadrzewienia                                          26,6 %	
-    wody                                                                  5,3 %	
-    tereny komunikacyjne                                       3,5 %	
-    tereny osiedlowe                                               1,7 %	
-    pozostałe tereny                                                4,0 %	

Przestrzenne uwarunkowania rozwoju:

Gmina Moryń tworzy lokalny okład osadniczy w niewielkim stopniu domknięcia. Oznacza to, że mieszkańcy oraz podmioty gospodarcze maja możliwość korzystania na terenie gminy jedynie z usług podstawowych. Dostęp do szerszego zakresu usług jest możliwy poprzez istnienie związków przestrzenno funkcjonalnych z czterema ośrodkami miejskimi: Chojną, Dębnem, Gryfinem i Szczecinem. Najsilniejsze zależności funkcjonalne łączą gminę Moryń z Gryfinem, gdzie znajdują się władze powiatowe, oraz Szczecinem, który jest siedzibą władz wojewódzkich. W najbliższym ośrodku miejskim – w Chojnie, realizowana jest część rozszerzonych usług o charakterze publiczno – prawnym. Również część mieszkańców jest zatrudniona w gminie Chojna. W latach 90-tych istniały silne powiązania z gminą Cedynia, ze względu na istnienie targowiska przygranicznego w Osinowie Dolnym, oraz że spora cześć mieszkańców pracowała na w/w targowisku. Obecnie załamanie handlu spowodowało, że powiązania i oddziaływanie jest znikome.
Rozwój gospodarczy gminy Moryń związany jest z rozwojem funkcji rolniczych i turystycznych. W gminie Moryń przeważają gleby bonitacyjne klas IIIa, IIIb i IVa, występujące na obszarze całej gminy. Podstawowe problemy rolnictwa w gminie Moryń związane są z procesami przemian własnościowych, obszarowych, organizacyjnych i produkcyjnych rolniczego sektora publicznego i prywatnego. Utrudnia to dostosowanie się rolnictwa do nowych warunków gospodarki rynkowej.
Rozwój turystyki w gminie Moryń, jest uzależniony w głównej mierze od lokalnych walorów przyrodniczo-krajobrazowych. Główną atrakcją i produktem turystycznym jest Jezioro Morzycko. W gminie występują rzadkie okazy fauny i flory. Część gminy należy do Cedyńskiego Parku Krajobrazowego (ok. 20%), a cześć pozostała znajduje się w otulinie Parku. Czynnikiem warunkującym rozwój turystyki są również zabytki architektury. 
Z uwagi na różnorodność zasobów surowcowych, oraz występowanie innych cennych wartości przyrodniczych i kulturowych wskazane jest opracowanie ekspertyzy kompleksowej dotyczącej opłacalności perspektywicznej eksploatacji złóż w kontekście ochrony środowiska oraz kierunków wywozu i przystosowania dróg do tego rodzaju transportu. 
Również sprzyjające położenie gminy Moryń w pasie przygranicznym, oraz połączenia komunikacyjne, są czynnikami tworzącymi dogodne warunki dla rozwoju małych i średnich przedsiębiorstw.

2.	LUDNOŚĆ

Ludność miasta i gminy Moryń na dzień 31 grudnia 2002 r. wynosiła ogółem 4.509 osób (w tym kobiety 2 300, mężczyźni 2 209 osób), w poszczególnych miejscowościach zamieszkiwało: 
-    miasto Moryń					1 672 osoby
	-   w tym: DPS				   129 osób
		      Moryń-Dwór			     11 osób
-    soł. Bielin					   535 osób
	-  w tym: Macierz				     44 osoby
-    soł. Dolsko					     67 osób
-    soł. Gądno					     84 osoby
-    soł. Klępicz					   316 osób
-    soł. Mirowo					   142 osoby
-    soł. Nowe Objezierze			   	   221 osób
-    soł. Przyjezierze				   280 osób
-    soł. Stare Objezierze			   	   265 osób
-    soł. Witnica					   927 osób
	-  w tym: Wisław				     33 osoby
		     Witniczka			     27 osób
		     Mierno				       9	osób
		     Młynary				     21 osób
                         Niwka				     14 osób

W poszczególnych kategoriach wiekowych w gminie ilość ludności przedstawia się następująco:
-    dzieci w wieku 0-6 lat			   287 osób
-    młodzież szkolna kl. “0”-IV (podst.)	   407 osób
-    młodzież szkolna kl. I-III (gimnazjum)	   227 osób
-    młodzież w wieku 17-21 lat                        431 osób	
-    ludność w wieku 22-60 kobiety		2 584 osób   	    					             22-65 mężczyźni     
-    pozostała ludność, emeryci			   573 osoby

2.1. Przekrój demograficzny i migracje 

W latach 1990-1995 stan liczby ludności w gminie przyjął lekką tendencje spadkową. Pewna stabilizacja liczby ludności na poziomie około 4.515 osób nastąpiła od połowy lat 90-tych. W ostatnich latach liczba ludności gminy utrzymuje się na tym samym poziomie.
	Rozmieszczenie ludności na terenie gminy jest stosunkowo równomierne. Największa liczba ludności zamieszkuje Moryń, a w dalszej kolejności Witnica i Bielin. Najmniejszymi miejscowościami liczącymi poniżej 100 mieszkańców są Dolsko i Gądno.
	W gminie Moryń rejestruje się dodatni przyrost naturalny, czyli nadwyżkę liczby urodzeń nad liczbą zgonów.
	  W ostatnich latach zaobserwowano spadek dzietności kobiet i zmniejszania się współczynnika urodzeń. Postępują procesy współczynnika starzenia się ludności, które wpływają z kolei na wzrost współczynnika zgonów.
	Na ogólne uwarunkowania demograficzne, a w szczególności spadek przyrostu naturalnego w gminie, mają wpływ uwarunkowania społeczne i ekonomiczne, takie jak zła sytuacja materialna rodzin, lęk o utratę pracy oraz podniesienie się wieku osób podejmujących decyzję o urodzeniu dziecka. Względy ekonomiczne decydują o zaniku tradycji rodziny wielodzietnej na wsi i spadku współczynnika dzietności.
	Struktura ludności wg płci i wieku ma duże znaczenie dla całej sfery życia społecznego i gospodarczego gminy. Określa ona natężenie urodzeń i zgonów, a co za tym idzie, tempo rozwoju ludnościowego. Z kolei liczba ludności w wieku produkcyjnym jest czynnikiem warunkującym rozwój lokalnego rynku pracy. Gmina Moryń charakteryzuje się nadwyżką liczby kobiet nad liczbą mężczyzn. Kobiety stanowią 51%, a Mężczyźni 49%. Od około 10 lat praktycznie rodzi się tyle samo dziewcząt i chłopców.
	Migracje obejmują ruch wędrówkowy ludności gminy w ciągu roku, związany ze zmianą miejsca zamieszkania. W okresie pierwszej połowy lat 90-tych w gminie Moryń saldo migracji było ujemne – przewaga wymeldowań z gminy nad zameldowaniami. Przyczyną tego zjawiska był brak miejsc pracy na rynku lokalnym oraz niedostatek lokali mieszkaniowych w tym komunalnych. Dane z drugiej połowy lat 90-tych wskazują na zmianę tego trendu oraz odnotowanie dodatniego salda migracji. Nastąpiło zahamowanie odpływu ludności z terenów wiejskich, a nawet wzrost osadnictwa ludności miejskiej na wsi. Zmiany te odzwierciedlają dane – liczba ludności w gminie: 4.540 osób w 1990r., 4.509 osób w 2002r., oraz 4517 w 2003r.

3.	STAN ŚRODOWISKA NATURALNEGO
3.1. Jakość wód powierzchniowych

Na terenie gminy znajduje się 21 jezior o różnej wielkości. Największe z nich i 9 pod względem głębokości w Polsce to jezioro Morzycko w Moryniu o pow. 362 ha. Wody jeziora są drugiej klasy czystości a więc nadają się do kąpieli i celów rekreacyjnych. Uchwałą Rady Miejskiej w Moryniu ustanowiono strefę ciszy na jeziorze i wokół jeziora w odległości 100 m od jeziora. 
Jezioro Morzycko zalicza się do sielawowego typu jeziora rybackiego o wydajności około 20 kg /ha. 
Gmina Moryń leży w zasięgu trzech zlewni większych cieków tj. Słubii, Kurzycy i Różycy. Ogólny spływ wód powierzchniowych z całego terenu obszaru gminy odbywa się w kierunku rzeki Odry.
3.2. Stan  powietrza

Z uwagi na to, że na terenie gminy brak jest zakładów  przemysłowych  emitujących zanieczyszczenia do powietrza, stan powietrza jest zadawalający. Emitowane są do powietrza tylko zanieczyszczenia z ogrzewania  gospodarstw domowych (węgiel, koks, drewno).
Według danych GUS stan zanieczyszczeń powierza przedstawia się następująco SO 2– 11mg/m3/rok, NO2 – 3 mg/m3/rok, CO2- 22mg/m3/ rok.
Około 10% gospodarstw domowych ogrzewanych jest olejem opałowym lub gazem z butli. Na terenie gminy działają dwie zbiorowe kotłownie olejowe. Planowana jest kolejna inwestycja  zmniejszająca  emisję zanieczyszczeń do atmosfery powodująca likwidację 3 kotłowni węglowo–koksowych i zastąpienie ich kotłownią opalaną zrębkami.  
3.3. Poziom oczyszczania ścieków

Na terenie gminy działają 2 oczyszczanie ścieków  mechaniczno- biologiczne, oczyszczające ścieki z miejscowości Moryń i Witnica. Stanowi to około 60 %  oczyszczonych ścieków z terenu gminy.
Planowana jest budowa oczyszczalni ścieków w Bielinie, oraz podłączenie  miejscowości Gądno i Przyjezierze do oczyszczalni w Moryniu.
Aby jeszcze poprawić sytuację w zakresie oczyszczania ścieków należy podjąć inwestycje szczególnie na terenach wiejskich.
Tabela 3.1. Produkcja wody, produkcja ścieków w gminie Moryń w latach 1998-2002
1998 r.		-	woda   -  128,7  tys.  m3	
				ścieki  -    97,1  tys.  m3	
1999 r.		-	woda   -  118,7  tys.  m3	
				ścieki  -    98,1  tys.  m3	
2000 r.		-	woda   -  107,9  tys.  m3	
				ścieki  -  101,4  tys.  m3	
2001 r.		-	woda   -    97,6  tys.  m3	
				ścieki  -    86,5  tys.  m3	
2002 r.		-	woda   -    97,1  tys.  m3	
				ścieki  -    82,8  tys.  m3	

Tabela 3.2. Niesegregowane odpady komunalne w gminie Moryń w latach 1998-2002r.
1998 r.		1 440 t (4 800 m3) (0,3 t/m3)	
1999 r.		1 743 t (5 810 m3) (0,3 t/m3)	
2000 r.		1 365 t (4 550 m3) (0,3 t/m3)	
2001 r.		1 516 t (5 054 m3) (0,3 t/m3)	
2002 r.		   699 t (2 100 m3) (0,3 t/m3)	

4.	PRZEMYSŁ

Na terenie gminy Moryń nie ma większych zakładów przemysłowych, poza dwoma niżej wymienionymi:
-	“POL-REK” Sp. z o.o. w Moryniu z kapitałem zagranicznym – Wielka Brytania, zajmująca się wydobyciem kruszyw naturalnych, zatrudniająca średnio 10 osób. Produkcja roczna wydobycia wynosi 86 600 ton (piasek, żwir).
-	“NOR-DREY” Sp. z o.o.  w Moryniu z kapitałem zagranicznym – Dania, zajmująca się produkcją różnych elementów z drewna, zatrudniająca średnio 50-60 osób (uzależnione od klienta i pory roku). 
     W przyszłości planowane jest powstanie kolejnej Spółki, która zajmować się będzie wydobyciem kruszyw naturalnych – Spółka “MAX-BOGL”.

5.	ROLNICTWO I LEŚNICTWO

Ogólna powierzchnia gminy  wynosi 12.486 ha  w tym użytki rolne zajmują 7.253 ha co stanowi 58% ogólnej powierzchni gminy.
Lasy zajmują powierzchnię 3.294 ha co stanowi 26% ogólnej powierzchni gminy. Użytki rolne klas V, VI, VI RZ zajmują odpowiednio powierzchnię 767 ha, 184 ha i 132 ha i można by je zalesić.
W użytkach rolnych największą powierzchnię zajmują grunty orne bo 6 588 ha czyli 91% wszystkich użytków rolnych. Pozostałe użytki rolne zajmują   powierzchnie: sady 152 ha (2%), łąki trwałe 241 ha (3%) i pastwiska 272 ha (4%). Dominującą formą produkcji rolnej na terenie gminy jest produkcja roślinna, a w szczególności  uprawa zbóż (pszenica).
Niewielki procent gospodarstw rolnych zajmuje się produkcją zwierzęcą, a w szczególności chowem trzody chlewnej i bydła.

Struktura  indywidualnych gospodarstw rolnych wg ich wielkości przedstawia się następująco:
od  1,01 ha  do 2,0 ha   	- 61 
od  2,01 ha  do 5,0 ha   	- 56
od  5,01 ha  do 7,0 ha   	- 12
od  7,01 ha do  10,0 ha 	- 24
od 10,01 ha do 15,0 ha  	- 30
od 15,01 ha i więcej  	- 54

Razem na terenie gminy jest 237 indywidualnych gospodarstw rolnych . Średnia wielkość gospodarstwa rolnego wynosi 10,17 ha. Na uwagę zasługuje wzrost w ostatnim okresie liczby gospodarstw  powyżej 15 ha w  szczególności  o pow. 50 ha i więcej. Gro gruntów na terenie gminy użytkują  spółki, które są dzierżawcami bądź właścicielami około 3 555 ha. Największe z nich to: Zakład Rolny “Moryń”, Stadnina Koni w Bielinie, i P.P.H.U. “Rolwit” w Witnicy.
O rolniczym charakterze gminy przesądza nie tylko ilość ale i jakość użytków rolnych – przeważają  grunty klas III a, III b, IV a.
Na terenie gminy działają dwa zakłady przetwarzające produkty rolne, a mianowicie: Masarnia “AGA” w Witnicy i “Gorzelnia” w Witnicy. 

6.	USŁUGI I RZEMIOSŁO

Na terenie gminy działa 120 podmiotów posiadających wpis do ewidencji działalności w zakresie:
-    budownictwo			          12 podmiotów, głównie usługi ogólno-bud.	
-	rolnictwo			          10 podmiotów, głównie usługi leśne	
-	handel i naprawy		          53 podmioty, głównie handel (Osinów i Krajnik)	
-	transport				12 podmiotów	
-	ochrona zdrowia i opieka	  6 podmiotów 	
-    pozostała działalność		          27 podmiotów
             usługi różne – indywidualna	

W każdej miejscowości (poza Dolskiem i Gądnem) prowadzona jest działalność handlowa:
-	miasto Moryń			-   restauracja	1
						-   bary		3
						-   kawiarnia		1
						-   hotele		5
						-   sklepy (różne) 10 
						-   kwiaciarnie	2
-	soł. Przyjezierze		-   sklep		1
-	soł. Mirowo			-   sklep		1
-	soł. Witnica			-   sklepy		3
						-   kawiarnia		1
-	soł. Nowe Objezierze		-   sklep		1
-	soł. Stare Objezierze		-   sklep		1
-	soł. Klępicz 			-   sklep		1
						-   kawiarnia		1
-	soł. Bielin			-   sklepy		2
						-   bar			1

Ogółem znajduje się 10 ośrodków wypoczynkowych – świadczone usługi hotelarskie dla około 430 turystów. Okresem ożywienia jest w gminie okres letni, kiedy gminę odwiedzają turyści, którzy wpływają znacząco na pobudzenie aktywności gospodarczej w gałęzi turystycznej i handlowej.

7.	TURYSTYKA

7.1. Walory przyrodniczo krajobrazowe

Większość gminy Moryń (ok. 80%) leży w otulinie Cedyńskiego Parku Krajobrazowego, a pozostała część - ok. 20% należy do samego parku. Dzięki czemu gmina posiada ponadlokalne walory przyrodnicze.
Gmina leży na zachodnim skraju makroregionu Pojezierze zachodniopomorskie i mezoregionu Pojezierze Myśliborskie. Dominuje tu krajobraz morenowy ukształtowany przez ostatnie zlodowacenie.  
Największym “przyrodniczym skarbem” gminy jest jezioro Morzycko, jedno z najgłębszych jezior w Polsce (58,5 m  - kryptodepresja). Oprócz tego gmina obfituje w jeziora o średniej i małej powierzchni.
Obszar wokół Morynia cechuje urozmaicony krajobraz dzięki wzgórzom, jeziorom i malowniczym zabudowaniom wiosek. Centralnie położone duże jezioro Morzycko tworzy wraz z otaczającymi wzniesieniami, lasami i zabudową Morynia malowniczy widok. Przed wojną była to miejscowość o charakterze uzdrowiskowym. 
Pod względem geobotanicznym teren gminy zaliczany jest do krainy: Pojezierze Pomorskie, okręgu Myśliborskiego (północna część gminy) i krainy: Pomorski Południowy Pas Przejściowy, okręg Brzeg Pradoliny Noteckiej (część południowa gminy). Położenie na granicy dwóch krain geobotanicznych daje ogromne bogactwo botaniczne gminy. Spotykamy tu zarówno element atlantycki jak np. Kłoć wiechowata, lasy z dużym udziałem buka, jak i typowe bory sosnowe. Lasy tego typu nadają się do rekreacji i są stosunkowo odporne na antropopresję.
Dużą osobliwością Morynia jest wyjątkowo powszechne i obfite występowanie tu chronionego Bluszczu zwyczajnego. Spotkać tu można zarówno stare kwitnące i owocujące krzewy jak i całe fragmenty lasu porośnięte gęstym kobiercem bluszczu. Dla ochrony najcenniejszego stanowiska planuje się jego ochronę w formie pomnika przyrody. 
Murawy kserotermiczne, czyli bardzo cenne przyrodniczo fragmenty roślinności zbliżone do stepów kontynentalnych są największą atrakcją przyrodniczą gminy. Znane i opisywane były już pod koniec XIX w. Formują się zwykle na nasłonecznionych zboczach pagórków o wystawie południowej lub południowo-zachodniej. 
Ciekawe zbiorowiska ciepłolubne można podziwiać na południowych zboczach doliny Słubii na zachód od Morynia, na południe od Witnicy oraz najcenniejsze, dwa stanowiska w rejonie Dolska - proponowany rezerwat przyrody. O urodzie tych zbiorowisk roślinnych decyduje m. in. porastająca je łanami Ostnica włosowata chroniona trawa stepowa, pięknie kwitnące Dzwonki syberyjskie, Sasanka łąkowa, Szałwia lekarska, Zaraza przytuliowa (rzadka roślina pasożytnicza).
Jezioro Morzycko, o powierzchni lustra wody 342,7 ha, jest siedliskiem m. in. Sielawy ryby charakterystycznej dla jezior bardzo czystych. Duże obszary dna porastają rzadkie już łąki ramienicowe, oraz zespoły lilii wodnych z Grążelem żółtym, Grzybieniem białym oraz bardzo rzadkim Grzybieniem północnym.. Dla ochrony najcenniejszych fragmentów tych zbiorowisk  planowane jest uznanie ich za Stanowiska florystyczne (w Moryniu, u ujścia rzeki Słubii i w Starym Obiezierzu). 
Rzeka Słubia to czysty, bystro płynący potok przepływający przez Morzycko. Jej górny bieg wraz z dobrze zachowanym fragmentem lasu łęgowego to projektowany Użytek Ekologiczny. Rzeka jest wyjątkowo czysta, o czym świadczy występowanie tu Pstrąga potokowego oraz rzadkiego gatunku krasnorostu: Hildebrandia rivularis. Koryto cieku porastają także kolonie słodkowodnych gąbek i mszywiołów. W założeniach Cedyńskiego Parku Krajobrazowego jest utworzenie tu rezerwatu przyrody. 
Niezapomnianych wrażeń dla płetwonurków dostarczą podwodne łąki i ogromne, przypominające rafy koralowe kolonie gąbek występujące w południowej części Morzycka oraz na jeziorze Bielińskim Dużym.
W gminie Moryń doskonałe warunki znajdą ornitolodzy, obserwatorzy i miłośnicy ptaków. Na południowym zachodzie gminy znajduje się wyjątkowo cenny kompleks śródleśnych jeziorek eutroficznych, projektowany rezerwat przyrody “Łabędzin” o powierzchni 11 ha. Swoje ostoje mają tu rzadkie gatunki ptaków jak: Bączek, wodnik, Cyraneczka, Bąk, Perkoz rdzawoszyi, Płaskonos, Błotniak stawowy czy Kureczka zielonka.
Nad jeziorem Morzycko można obserwować: Kormorany, Tracze nurogęsi, Gągoły, Łabędzie krzykliwe, Płaskonosy i wiele innych gatunków tworzących ogromne stada. W pobliżu rzeki Słubi natomiast: Zimorodki, Żurawie i Remizy, Bociana czarnego, a także Orła bielika, gniazdującego w okolicznych lasach.
Nad Morzyckiem i leśnymi jeziorami koło Witnicy występują Żółwie błotne. W lasach na południu gminy można natknąć się na Gniewosza plamistego, Zaskrońca a nawet Żmiję zygzakowatą. Mokradła nad jeziorem Morzycko są miejscem rozrodu wielu gatunków płazów w tym Rzekotki drzewnej, Ropuchy szarej i zielonej, Żaby moczarowej. W okresowych zbiornikach wodnych występuje Kumak nizinny, Traszka zwyczajna i grzebieniasta. Ciekawostką jest wielokrotnie obserwowana tu wataha wilków.
Dobrze zachowały się  parki podworskie w gminie, szczególnie malownicze są w Witnicy i Bielinie. W parku w Witnicy spotkać można: żywopłoty z chronionego Cisu pospolitego, pomnikowe okazy Dębów szypułkowych, Platanów i Wiązów. Park w Bielinie posiada dużą kolekcję ładnych wiekowych drzew o imponujących rozmiarach: Topola biała (obwody do 5.1 m) Wiąz (obwody do 4,2 m) oraz rzadkie  Glediczie trójcierniowe  i Cyprysik błotny o nieczęsto spotykanych rozmiarach (obwód pnia 2,8 m).
	Warte uwagi są dobrze zachowane aleje przydrożne. Aleja wiekowych Dębów szypułkowych ciągnąca się od Przyjezierza do Dolska warta jest ochrony chociażby jako pomnik przyrody.
7.2. Infrastruktura turystyczna

Obiekty turystyczne:

Gmina Moryń, ze względu na uwarunkowania przyrodnicze i historyczne, zalicza się do gmin rolniczo turystycznych. Główne obiekty turystyczne znajdują się w znaczącej ilości wokół jeziora Morzycko. Podmioty turystyczne działające w gminie Moryń w roku 2002, to:

L.P.	NAZWA OBIEKTU	LICZBA MIEJSC NOCLEGOWYCH	
1	Centrum Konferencyjno-Wypoczynkowe SAVANA*** w Moryniu	70	
2	Zespół Ośrodków Wypoczynkowych w Moryniu:
-	Przystań Żeglarska – Pensjonat “CYPEL POD LIPĄ”
-	Ośrodek wypoczynkowy “Basia”
-	Camping “Anka” 	
21
34
70	
3	Ośrodek Wypoczynkowy “Gądno” 	70	
4	Stadnina Koni “Bielin” 	42	
5	Ośrodek Jeździecki “Podkowa” w Moryniu	15	
6	Agroturystyka i Leśne Pole Biwakowe COUNTRY DUDEK w Gądnie	80	
7	Agroturystyka – Pręcikowski Sławomir – Gądno	5	
8	Bio Sport Centrum TKKF	80	

Według danych GUS, ilość miejsc noclegowych w obiektach turystycznych w gminie Moryń, w latach 1998-2002 przedstawiała się następująco:

Tabela 7.1. Ilość obiektów noclegowych i miejsc noclegowych w gminie Moryń w latach 1998-2002
Rok	Ilość obiektów noclegowych	Ilość miejsc noclegowych	Miejsca całoroczne	
1998	7	198	60	
1999	7	291	59	
2000	7	288	62	
2001	9	372	75	
2002	9	372	75	
Źródło: Na podstawie danych GUS.
Atrakcje i zabytki

Głównym magnesem przyciągającym corocznie turystów, jest jezioro Morzycko. Jest to jezioro polodowcowe, o wielkości ok. 360 ha i głębokości 58,5m. Jezioro to jest 9 jeziorem pod względem głębokości w Polsce. W Moryniu istnieje plaża miejska strzeżona. W Gądnie znajduje się największa plaża (niestrzeżona) jeziora Morzycko.
Warte zobaczenia są obiekty zabytkowe. W całej gminie znajduje się wiele takich obiektów, a są to m.in.:
•	Moryń
-	pełen wieniec murów obronnych z XIV w.,
-	granitowa bazylika romańska z XIII w., wieża z przejazdem z  XV w. i z drewnianym szczytem z 1756r, zabytkowa ambona,
-	domy ryglowe z XVIII/XIX w.,
-	średniowieczne grodzisko,
-	średniowieczny układ urbanistyczny,
-	ruiny wiatraka,
-	Dom Pomocy Społecznej,
-	cmentarzyk żydowski,
•	 Witnica
-	kościół z ciosów kamiennych z XIII w., cenne barokowe wyposażenie, renesansowa bramka z XVI w,
-	park z bardzo cennym drzewostanem,
•	Stare Objezierze
-	kościół granitowy z II połowy XIII w., wieża szersza od nawy, wyposażenie barokowe,
-	dwa grodziska,
•	Nowe Objezierze,
-	kościół granitowy z XIII w., przebudowany w XIX w.,
•	Dolsko
-	kościół kamienny,
•	Gądno
-	pałac z II połowy XIX w. wraz z parkiem,
•	Klępicz
-	kamienny kościół,
-	teren dworsko-parkowy,
•	Przyjezierze,
-	kamienny kościół,
-	teren dworsko-parkowy wraz z dziedzińcami,
•	Mirowo
-	kamienny kościół.

W sezonie letnim odbywają się imprezy znaczące dla regionu i gminy. Główną imprezą jest corocznie organizowany Jarmark Moryński. Odbywa się on w pierwszy weekend sierpnia każdego roku. W czasie trwania imprezy organizowane są różnorodne konkursy, zabawy, wystawy, koncerty, zawody – “Międzynarodowy bieg wokół Morynia VICTORY”. Gwiazdami poprzednich Jarmarków Moryńskich były między innymi: BRAThANKI, Eleni, K.Krawczyk, Stahursky, Prefekt, Big Cyc, Terno.
Pozostałe imprezy: Ogólnopolskie zawody konne o puchar Premiera RP, Festyn Sportowo Rekreacyjny – Stare Objezierze, Moryńska Trójka (w miesiącu maju) oraz inne pomniejsze imprezy które odbywają się w czasie całego roku.

Obiekty gastronomiczne

	W gminie występują obiekty małej gastronomii, tzw. “fast food-y”. Niektóre obiekty turystyczne mają zaplecze gastronomiczne i zapewniają możliwość wyżywienia, są to: CK SAVANA, Cypel Pod Lipą, SK Bielin, OW “Gądno”, OJ “Podkowa”. 
	Ponadto istnieją następujące punkty gastronomiczne:
-	Bar “Kościuszko” w Moryniu (całoroczny),
-	Kawiarnia “Pod Arkadami” (sezonowy).
Obecnie brak jest na terenie gminy Moryń restauracji, gdzie można tanio i dobrze zjeść.
W gminie istnieje dyskoteka “FAN CLUB”, w której bawi się młodzież z gminy Moryń i okolicznych gmin (Chojna, Mieszkowice, Cedynia).

Inne
	Pozostałymi obiektami w Moryniu, które mogą uatrakcyjnić pobyt w gminie są: 
-	strzelnica Koła LOK “DZIK” w Moryniu,
-	kort tenisowy,
-	boisko sportowe “Morzycko”,
-	sala gimnastyczna przy ZS w Moryniu,
-	ścieżka rowerowa wokół jeziora Morzycko, przygotowywana koncepcja międzynarodowej trasy rowerowej “Tysiąca Jezior”.
7.3. Formy turystyki

W gminie Moryń wyróżnić można następujące formy turystyki: turystykę konną, rowerową, agroturystykę, wędkarstwo, żeglarstwo.
7.4. Ruch turystyczny

Rysunek 7.1. Udzielone noclegi w gminie Moryń w latach 1998-2002.
Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych GUS.

	Prezentowane wyniki wskazują na tendencję spadkową w latach 1998-2000 w lokalnym ruchu turystycznym w gminie Moryń. Wynikiem takiej sytuacji są zubożenie społeczeństwa, spadek cen wycieczek zagranicznych, silna konkurencja na rynku usług turystycznych. W latach 2001 i 2002 liczba udzielonych noclegów nieznacznie wzrosła, co było między innymi wynikiem słonecznej pogody w okresie letnim. Prezentowane wyniki nie obrazują wielkości jednodniowego ruchu turystycznego.   

8.	LOKALNY RYNEK PRACY

1.	Gmina Moryń jest gminą w której istniało kilka PGR-ów. Z tego tez względu istnieje tutaj znaczne bezrobocie. Innymi przyczynami wpływającymi na wysoką liczbę bezrobotnych są między innymi: wyż demograficzny, załamanie się handlu na przygranicznym targowisku w Osinowie Dolnym, stagnacja w cyklu koniunkturalnym w skali kraju.  Na koniec roku 1998 wskaźnik bezrobocia w gminie sięgał 13%, zaś w latach następnych sukcesywnie rósł, osiągając na koniec roku 2002 poziomu 22,7%. Zestawienie prezentujące wskaźniki bezrobocia dla gminy Moryń oraz stopę bezrobocia dla powiatu gryfińskiego prezentuje tabela Nr 8.1.
Tabela 8.1. Parametry opisujące bezrobocie

Rok	Parametry opisujące bezrobocie	
	Wskaźnik bezrobocia

(w %)	Stopa bezrobocia

(w %)	
	gmina Moryń	powiat Gryfiński	
1998	13,0	17,9	
1999	14,0	16,4	
2000	17,4	21,4	
2001	19,1	25,1	
2002	22,7	28,0	
Źródło: na podstawie danych PUP Chojna.

2.	Analizując liczbę bezrobotnych w latach 1998-2002, zauważyć należy, że sukcesywnie ona rośnie. W żadnym roku nie zanotowano spadku liczby bezrobotnych. W gminie Moryń odsetek liczby bezrobotnych zamieszkujących na wsi jest większy niż zamieszkujących w mieście. Większość z bezrobotnych w badanym okresie to osoby bez prawa do zasiłku. 
Zestawienie danych na temat struktury bezrobocia w 5 poprzednich latach prezentuje tabela Nr 8.2. 
Tabela 8.2. Struktura bezrobocia w gminie Moryń w latach 1998 – 2002

Źródło: Na podstawie danych PUP Chojna.

3.	Większość bezrobotnych to kobiety. W ostatnich trzech latach zaobserwować można jednak powoli postępującą tendencję spadkową odsetka kobiet bezrobotnych w odniesieniu do liczby bezrobotnych mężczyzn. Dane przedstawione na rysunku Nr 8.1.

Rysunek 8.1. Liczba bezrobotnych kobiet w odniesieniu do liczby mężczyzn w gminie Moryń w latach 1998 – 2002r.
Źródło: Na podstawie danych PUP Chojna

4.	W ostatnich pięciu latach stale wzrastał poziom bezrobocia. Najwięcej bezrobotnych było wśród grupy bezrobotnych z wykształceniem podstawowym i niepełnym zawodowym. Najmniejszy odsetek wśród grup bezrobotnych pod względem wykształcenia to bezrobotni z wykształceniem wyższym oraz  średnim i ogólnokształcącym. Niepokojącym zjawiskiem jest, że znaczną grupę stanowią bezrobotni z wykształceniem policealnym i średnim zawodowym, jak również fakt, że w roku 2002 liczba bezrobotnych o wykształceniu wyższym zwiększyła się z 3 do 14 osób.
Wyniki prezentuje tabela Nr 8.3. oraz rysunek Nr 8.2. 

Tabela 8.3. Bezrobotni z gminy Moryń wg wykształcenia w latach          1998-2002.

Źródło: Na podstawie danych PUP Chojna.

Rysunek 8.2. Struktura wykształcenia bezrobotnych w gminie Moryń          w latach 1998 – 2002
Źródło: Na podstawie danych PUP Chojna.

5.	Pod względem wieku najliczniejszą grupę stanowili w latach 1998-2001 bezrobotni 35 – 44 letni. W roku 2002 najwięcej było bezrobotnych w wieku 18-24 lata. Zestawienie danych i prezentację graficzną stanowią tabela Nr 8.4. i rysunek Nr 8.3.  

Tabela 8.4. Bezrobotni wg wieku w gminie Moryń w latach 1998-2002r.

Źródło: Na podstawie danych PUP Chojna.

Rysunek 8.3. Struktura bezrobotnych w gminie Moryń wg kryterium wieku w latach 1998-2002r.
Źródło: Na podstawie danych PUP Chojna.

6.	STRUKTURA ZATRUDNIENIA 

Według danych GUS, struktura zatrudnienia w gminie Moryń w roku 2001,  przedstawiała się następująco:

Rysunek 8.4. Struktura zatrudnienia w gminie Moryń wg stanu na 1999r.
Źródło: Na podstawie danych GUS.

Największy odsetek pracujących w gminie Moryń, to zatrudnieni w segmencie usług nierynkowych. Są to głównie pracownicy instytucji publicznych (np.: Urząd Miejski, szkoły, MOK, DPS, itp.). Duży odsetek stanowi grupa osób zatrudnionych w podmiotach zaliczanych do sekcji rolnictwa (23%), jak również w sekcji dotyczącej przemysłu i budownictwa (również 23%). W zestawieniu nie zostały uwzględnione indywidualne gospodarstwa rolne, co mogłoby znacząco wpłynąć na zmianę proporcji w strukturze zatrudnienia.

7.	DOCHODY LUDNOŚCI

Na dochody ludności gminy Moryń składają się trzy kategorie źródeł utrzymania: 
-	zarobkowe źródła utrzymania, czyli praca wykonywana osobiście,
-	niezarobkowe źródła utrzymania, np. renty, emerytury, zasiłki,
-	pozostający na utrzymaniu posiadających zarobkowe lub niezarobkowe źródła utrzymania.
Rosnące bezrobocie, wzrost klientów Ośrodka Pomocy Społecznej, niska opłacalność produkcji rolnej, oraz sytuacja na rynku pracy, stagnacja w płacach i stałe podwyżki cen dóbr i usług (spada płaca realna), powodują, że tendencja dochodów ludności w gminie Moryń jest spadkowa.

8.	INSTYTUCJE ROZWOJU RYNKU PRACY

Instytucją, która realizuje działania związane z rozwojem rynku pracy i ograniczaniem bezrobocia, jest Powiatowy urząd Pracy w Gryfinie, Filia w Chojnie. Działania jakie są podejmowane przez PUP, dotyczą przede wszystkim aktywizacji bezrobotnych, w sposób umożliwiający ich dalsze zatrudnienie po okresie dofinansowania przez PUP. Działania te przyjmują następujące formy: prace interwencyjne, szkolenia, przekwalifikowania i doradztwo zawodowe, roboty publiczne, umowy absolwenckie, pożyczki na działalność gospodarczą i tworzenie nowych miejsc pracy.
W roku 2002 z inicjatywy PUP w Gryfinie, i przy udziale AWRSP O/T Szczecin, zatrudnionych zostało na czas określony 6 osób bezrobotnych (byli pracownicy PGR-ów), w specjalnym programie interwencyjnym.

9.	INFRASTRUKTURA TECHNICZNA

9.1.  Wodociągi

Długość sieci wodociągowej na terenie gminy  -  36,3 km. 
Wodociągi obsługiwane są przez:
1. "Wodociągi Zachodniopomorskie" Sp. z o.o. w Goleniowie,
a)	z ujęcia wody Mirowo - woda dostarczana jest do miejscowości: 
-	Mirowo
-	Dolsko	
b)	Gądno
c)	Przyjezierze
d)	z ujęcia wody Klępicz - woda dostarczana jest do miejscowości: 
-	Klępicz
-	Stare Objezierze
-	Nowe Objezierze
Około 4,5 km sieci wodociągowej wymaga modernizacji, naprawy lub wymiany. 
2. Spółdzielnia Mieszkaniowa "Witniczanka" w Witnicy,
3. Stadnina Koni Sp. z o.o. w Bielinie,
4. Zakład Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Moryniu.
9.2.  Kanalizacja i oczyszczalnie ścieków

Długość sieci kanalizacyjnej na terenie gminy Moryń  -  14,8 km
Obecnie eksploatowane są 2 oczyszczalnie ścieków:
1. Moryń
- BIOBLOK  MU-300
- BIOBLOK  MUT -300
W wyniku modernizacji otrzymano dwa równoleżne ciągi technologiczne o przepustowości 300 m3/d każdy. Oczyszczalnia w Moryniu posiada około 200m3/d rezerwy mocy przerobowych. 
2. Witnica  - BIOBLOK  400 m3/d
          3. Bielin     -  osadnik IMHOFFA

W pozostałych miejscowościach ścieki ze zbiorników bezodpływowych wywożone są przez Zakład Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Moryniu do oczyszczalni ścieków w Moryniu. W chwili obecnej około 25 gospodarstw nie posiada zbiorników na nieczystości płynne.

9.4.  Gazyfikacja

Na terenie gminy nie ma sieci gazu ziemnego. Powszechnym medium energetycznym jest LPG, głównie w postaci mieszanki propan - butan w butlach. MEDIA ODRA WARTA Sp. z o.o. z Międzyrzecza złożyła deklarację woli zaopatrywania gminy Moryń w gaz ziemny /budowa gazociągu oraz urządzeń gazowych/. Zakładany termin podłączenia gminy Moryń do sieci gazowej – III kwartał 2005 r.

9.5. Elektroenergetyka

Teren gminy Moryń zasilany jest w energię elektryczną z dwóch GPZ liniami 15 kV. Roczne zużycie na mieszkańca 900 - 1000 kWh. Oświetlenie ulic i dróg zostało w całości zmodernizowane w 1997r. Obecnie na terenie gminy są 434 lampy sodowe. Konserwacją i remontami bieżącymi zajmuje się Rejon Energetyczny w Stargardzie Szczecińskim.
Obsługę bieżącą prowadzą:
1. Posterunek Energetyczny w Cedyni w miejscowościach:
-	Klępicz
-	Stare Objezierze
-	Nowe Objezierze
2. Posterunek Energetyczny w Chojnie w miejscowościach:
-	Witnica
-	Mirowo
3. Posterunek Energetyczny w Mieszkowicach w miejscowościach:
-	Moryń
-	Dolsko
-	Bielin
-	Gądno
-	Przyjezierze.

Występują częste braki w dopływach energii elektrycznej, spowodowane między innymi warunkami atmosferycznymi i złym stanem linii napowietrzych. Planowana jest budowa linii kablowej 15kV ze stacji Moryń-Pszczelarska do stacji Moryń-Odrzańska. 
9.5. Drogi

Przez teren gminy przebiegają:
- droga krajowa nr 31, odcinek: CHOJNA-WITNICA-MIESZKOWICE 
  długość na terenie gminy Moryń  -  4,685 km
- droga wojewódzka nr 125, nazwa odcinka: GRANICA PAŃSTWA-CEDYNIA- 
MORYŃ-WIERZCHLAS
  długość na terenie gminy Moryń   -  17,80 km
Drogi powiatowe na terenie gminy Moryń wynoszą łącznie 46 km.  
Ulice powiatowe na terenie miasta Moryń stanowią łącznie 2,8 km.
Ulice gminne wynoszą łącznie w gminie Moryń 6,1 km.
Ulice gminne nieutwardzone wynoszą łącznie 4,5 km.
Drogi Własności Rolnej Skarbu Państwa:
Moryń ul. Polna  - 0,140 km nieutwardzona oraz w miejscowościach Bielin, Witnica, Klępicz-Łaziszcze drogi wewnątrzosiedlowe wymagają napraw.

Ogólny stan dróg w gminie Moryń wymaga modernizacji i naprawy.  

9.6.  Telefonizacja

W Gminie Moryń znajdują się stacje bazowe wszystkich operatorów telefonii komórkowej, tj.:
1. ERA Polska Telefonia Cyfrowa
2. PLUS POLKOMTEL
3. IDEA CENTERTEL
Nie są znane statystyki dotyczące liczby użytkowników telefonii komórkowej.

9.7.  Transport zbiorowy

Usługi pasażerskie na terenie gminy świadczy Przedsiębiorstwo Komunikacji Samochodowej w Myśliborzu. Główne kierunki:
-	Moryń - Szczecin
-	Dębno - Cedynia
-	Dębno - Chojna
Na trasie kolejowej Szczecin - Kostrzyn na terenie gminy Moryń znajdują się stacje Bielin i Witnica Chojeńska. Stacje nie obsługują ruchu pośpiesznego i expresowego.
Uchwałą Zarządu PKP SA z dnia 14.08.2002r. wyrażono zgodę na nieodpłatne przekazanie przez PKP SA na rzecz Gminy Moryń części linii kolejowej nr 411na odcinku Godków - Siekierki od km 72,413 do km 93,579.

9.8.  Ciepłownictwo

W najstarszych zasobach powszechne jest ogrzewanie piecowe lub kotłami etażowymi na paliwa stałe. Z dwóch kotłowni niskoparametrowych wodnych, opalanych paliwami płynnymi - moc powyżej 50 KW energia cieplna dostarczana jest do 14 bloków oraz Zespołu Szkół.
W gminie: 
•	Spółdzielnia Mieszkaniowa Witnica 
•	Spółdzielnia Mieszkaniowa w Bielinie – kotłownia na zrębki.

9.9. Internet

Realizacja połączenia z siecią Internet, odbywa się w znacznej mierze poprzez ogólnopolski nr dostępny 0202122. Niewielki odsetek mieszkańców gminy ma dostęp do usługi cyfrowych połączeń z Internetem /ISDN/.W Gminie Moryń brak jest szerokopasmowego dostępu do Internetu.
W MOK-u działa kafejka internetowa, w której mieszkańcy gminy mogą skorzystać z Internetu.

10.	OCHRONA ZDROWIA

W zakresie ochrony zdrowia na terenie gminy Moryń usługi realizowane są poprzez Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej Jerzy Nowak, który zapewnia podstawową opiekę zdrowotną, reumatologiczną, laboratoryjną i rehabilitacyjną. Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej Jerzy Nowak realizuje programy wynikające z kontraktu Narodowego Funduszu Zdrowia w zakresie profilaktyki chorób układu krążenia, genetycznie uwarunkowanych nowotworów, zdrowia  w cukrzycy oraz programu wczesnego rozpoznawania i interwencji wobec nadmiernie pijących pacjentów. Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej Jerzy Nowak posiada zawartą umowę w ramach kontraktu na usługi RTG, USG i inne specjalistyczne badania laboratoryjne ze szpitalem w Dębnie, Gryfinie i Przychodnią w Chojnie.  Usługi w ramach kontraktu z NFZ, po skierowaniu przez lekarza rodzinnego, są realizowane przez specjalistów na terenie całego województwa, a  w przeważającej większości w Gryfinie, Dębnie i Szczecinie. Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej Jerzy Nowak umożliwia korzystanie (poza kontraktem NFZ) pacjentom z usług specjalistów: okulisty, laryngologa i ginekologa (kilka razy w roku). Usługi stomatologiczne na terenie gminy są świadczone przez dwa zakłady, z których jeden realizuje usługi zakontraktowane w Narodowym Funduszu Zdrowia.

11.	OPIEKA SPOŁECZNA

Na terenie gminy Moryń działa Ośrodek Pomocy Społecznej, który obejmuje swym zasięgiem 9 sołectw i miasto. Ośrodek realizuje zadania z zakresu pomocy społecznej udzielając świadczeń pieniężnych, pomocy usługowej, pomocy socjalnej i pomocy rzeczowej. Ze świadczeń pomocy społecznej przeciętnie w roku korzysta 450 rodzin, w tym 240 rodzin wiejskich. Ośrodek Pomocy Społecznej wykonuje zadania w ramach zadań własnych i zleconych. Zadania własne realizowane przez Ośrodek Pomocy Społecznej obejmują zasiłki celowe, posiłki dla dzieci w szkołach, usługi opiekuńcze, dodatki mieszkaniowe. Z powyższych form korzysta przeciętnie w roku 240 rodzin. Zadania zlecone są to zadania z zakresu administracji rządowej realizowane przez Ośrodek Pomocy Społecznej w Moryniu. Do nich należą: przyznawanie i wypłacanie zasiłków stałych, rent socjalnych, zasiłków okresowych, gwarantowanych okresowych, macierzyńskich okresowych i jednorazowych, opłacanie składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Z form tych korzysta przeciętnie w roku 210 rodzin.
W celu zapewnienia dzieciom z rodzin patologicznych pomocy w nauce, rozwoju zainteresowań oraz bezpiecznego spędzenia czasu działają świetlice środowiskowe w 6 miejscowościach.
12.	OŚWIATA I EDUKACJA

Na terenie gminy Moryń funkcjonują trzy szkoły podstawowe: w Moryniu, Witnicy i Klępiczu, do których uczęszcza 350 uczniów uczących się w 20 oddziałach, ze średnią 17,5 ucz. na oddział i Publiczne Gimnazjum w Moryniu do którego uczęszcza  232 uczniów w 9 oddziałach, ze średnią 25,8 ucz. na oddział. 
Są cztery oddziały przedszkolne, w których objęto opieką 53 dzieci, ze średnią na oddział 13,3 dzieci. Do wszystkich typów szkół dzieci są dowożone, dowożonych jest 221 dzieci. W Szkole Podstawowej w Witnicy i Klępiczu dzieci uczą się języka niemieckiego, a w Szkole Podstawowej  i Publicznym Gimnazjum w Moryniu dzieci uczą się języka angielskiego i niemieckiego. 
Nauczyciele w ramach środków na doskonalenie zawodowe podnoszą kwalifikacje do nauczania języków. W każdej szkole jest pracownia komputerowa. Przy szkołach w Moryniu i Witnicy są sale gimnastyczne, z których poza młodzieżą uczącą się w tych szkołach korzystają pozostali chętni mieszkańcy gminy. W szkołach funkcjonują stołówki, dzieci korzystają z gorącego posiłku, przeciętnie w roku korzysta 380 uczniów, co stanowi 60 % ogółu uczęszczających. Dobrze rozwinięta i wyposażona baza szkolna jest wykorzystywana do szkolenia dorosłych, realizując program związany z podnoszeniem i zmianą kwalifikacji zawodowych mieszkańców gminy. Młodzież kończąca gimnazjum kształci się w szkołach ponadgimnazjalnych w Chojnie, Mieszkowicach, Szczecinie.

Tabela 12.1. Liczba uczniów Szkoły Podstawowej w Moryniu
Rok szkolny	Liczba ucz. w szkole łącznie z oddz.przedszk	Szkoła Podstawowa	Uwagi
				
		klasa		
		0	I	II	III	IV	V	VI	Razem
bez ,,O”		
2002/03	231	37	32	18	34	24	43	43	194		
2003/04	209	21	37	32	18	34	24	43	188		
2004/05	189	23	21	37	32	18	34	24	166		
2005/06	192	27	23	21	37	32	18	34	165		
2006/07	189	31	27	23	21	37	32	18	158		
2007/08	200	29	31	27	23	21	37	32	171		
2008/09	190	22	29	31	27	23	21	37	168		
2009/10		-	22	29	31	27	23	21	153		

Tabela 12.2. Liczba uczniów Szkoły Podstawowej w Witnicy
Rok szkolny	Liczba ucz. w szkole łącznie   z oddz.przedszk	Szkoła Podstawowa	Uwagi
				
		Klasa		
		0	I	II	III	IV	V	VI	Razem
bez ,,O”		
2003/04	83	10	7	14	18	12	14	8	73		
2004/05	91	16	10	7	14	18	12	14	75		
2005/06	88	11	16	10	7	14	18	12	77		
2006/07	85	9	11	16	10	7	14	18	76		
2007/08	81	14	9	11	16	10	7	14	67		
2008/09	76	9	14	9	11	16	10	7	67		
2009/10		-	9	14	9	11	16	10	69		

Tabela 12.3. Liczba uczniów Szkoły Podstawowej w Klępiczu
Rok szkolny	Liczba ucz. w szkole łącznie   z oddz.przedszk	Szkoła Podstawowa	Uwagi
				
		Klasa		
		0	I	II	III	IV	V	VI	Razem
bez ,,O”		
2003/04	95	13	  9	13	11	13	19	17	82		
2004/05	93	15	13	  9	13	11	13	19	78		
2005/06	84	10	15	13	  9	13	11	13	74		
2006/07	81	10	10	15	13	  9	13	11	71		
2007/08	78	  8	10	10	15	13	  9	13	70		
2008/09	73	  8	  8	10	10	15	13	  9	65		
2009/10		-	  8	  8	10	10	15	13	64		

Tabela 12.4. Liczba uczniów Szkół Podstawowych (łącznie) i gimnazjum
Rok szkolny	Liczba ucz. w szkołach podstawowych gimnazjum i oddz.przedszkolny łącznie	Szkoły Podstawowe	Gimnazjum	Uwagi	
		klasa	klasa		
		0	I	II	III	IV	V	VI	Razem bez “O”	I	II	III	Razem		
2002/03	633	53	59	47	59	57	68	58	348	81	84	67	232		
2003/04	610	44	53	59	47	59	57	68	340	58	81	84	223		
2004/05	586	54	44	53	59	47	59	57	319	68	58	81	207		
2005/06	547	48	54	44	53	59	47	59	316	57	68	58	183		
2006/07	539	50	48	54	44	53	59	47	305	59	57	68	184		
2007/08	522	51	50	48	54	44	53	59	318	47	59	57	163		
2008/09	504	39	51	50	48	54	44	53	300	59	47	59	165		
2009/10		-	39	51	50	48	54	44	286	53	59	47	159		

Ilość uczniów w roku szkolnym 2009/2010 w porównaniu z rokiem szkolnym 2002/2003 w szkołach podstawowych będzie niższa o około 18%, a w gimnazjum około 30%.
13.	BEZPIECZEŃSTWO PUBLICZNE

Gmina Moryń graniczy z gminami: Chojna, Cedynia, Mieszkowice, które mają bezpośrednią styczność z granicą państwa. Wiąże się to z zagrożeniem rozwoju przestępczości granicznej tj. przemyt różnych artykułów, sprzętu. Przebiegająca przez teren gminy droga krajowa Szczecin - Kostrzyn, Cedynia- Kostrzyn, magistrala kolejowa Szczecin - Kostrzyn oraz rurociąg naftowy to źródła zagrożenia bezpieczeństwa publicznego, które mogą prowadzić do katastrofy drogowej, kolejowej, przecieków ropy do ziemi.
Na terenie gminy działa Rewir Dzielnicowych , który zatrudnia 4 policjantów. Przestępstwa popełniane są w różnych kategoriach:  kradzieże zwykłe, z włamaniem,  rozboje, przestępstwa drogowe, przestępczość narkotykowa. Zauważa się wzrost przestępczości kryminalnej, w szczególności kradzieże pojazdów samochodowych. Odnotowano szereg postępowań, które zakończyły się ustaleniem sprawców, co w porównaniu do poprzedniego roku dało dużo lepsze rezultaty, także znacznie   poprawiło się rozpoznanie środowiska nieletnich. Podjęto działania w ramach prewencji kryminalnej
 Ze względu na to, że gmina Moryń posiada walory turystyczne (tereny ośrodków wypoczynkowych, pól namiotowych i biwakowych, domków letniskowych przyległych do jeziora Morzycko, hotele) istnieje duże zagrożenie stanu bezpieczeństwa i porządku publicznego w miesiącach letnich, stąd obsada kadrowa Rewiru Dzielnicowych jest niewystarczająca. 
          W gminie Moryń działają 3 jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej oraz 1 Zakładowa OSP. Dwie jednostki (Moryń, Witnica) należą do Krajowego Systemu Ratowniczo – Gaśniczego. Jednostki OSP uczestniczą w różnego rodzaju międzygminnych i powiatowych zawodach pożarniczych w których zajmują czołowe miejsca. Wyposażenie jednostek w samochody i sprzęt gaśniczy jest dobre.                           Obecnie tworzony Posterunek Pożarniczy PSP w Chojnie obejmie swym działaniem 5 gmin w tym gminę Moryń w zakresie ratownictwa techniczno – drogowego, co wpłynie na poprawę bezpieczeństwa w gminie. 

14.	KULTURA

Miejski Ośrodek Kultury (MOK) w Moryniu jest samorządową instytucją kultury i od lat zgodnie z zasadami statutowymi przygotowuje dzieci, młodzież i dorosłych do aktywnego uczestnictwa w kulturze oraz współtworzenia jej wartości. Dzięki aktywnej działalności MOK-u na rzecz społeczności gminnej przy placówce powstają Uczniowskie Kluby Sportowe, Stowarzyszenia oraz koła zainteresowań skupiające duże rzesze młodzieży oraz osób starszych z naszej gminy. MOK bierze udział we wszystkich działaniach na terenie gminy. 
Od 01 stycznia 2001 roku Miejska Biblioteka Publiczna wraz z czytelnią wchodzi w skład Miejskiego Ośrodka Kultury w Moryniu. Biblioteka gromadzi zbiory z myślą o zaspokajaniu czytelniczych potrzeb mieszkańców gminy. Jest także organizatorem cyklicznych wystaw okolicznościowo-rocznicowych.
Gmina Moryń posiada 9 świetlic wiejskich. Opiekę nad świetlicami powierzono Radom Sołeckim, Kołom Gospodyń Wiejskich i Klubom sportowym, które udostępniają i organizują dzieciom i młodzieży zajęcia świetlicowe. W świetlicach organizowane są spotkani np. Kół Gospodyń Wiejskich z partnerami zagranicznymi, imprezy kulturalne np. Dzień Dziecka, Dzień Matki, Dzień Kobiet, ferie zimowe, festyny, itp. 

WSPÓŁPRACA 
                                                           
MOK współpracuje z wieloma instytucjami z kraju i z zagranicy. Imprezy organizowane w ramach współpracy transgranicznej to m.in.  Polsko - Niemieckie Zawody Sportowo-Pożarnicze,  polsko - niemieckie spotkania Kół Gospodyń Wiejskich (projekty), Międzynarodowy Bieg – Victory, wymiana młodzieży, międzynarodowe plenery plastyczne, itp. 

DZIAŁALNOŚĆ MIEJSKIEGO OŚRODKA KULTURY W MORYNIU

MOK jest koordynatorem i pomysłodawcą wszystkich przedsięwzięć kulturalnych i sportowych realizowanych w gminie Moryń, organizuje rocznie ok. 90 imprez kulturalnych i sportowych na terenie gminy, prowadzi zajęcia  dla dzieci, młodzieży i dorosłych (warsztaty rękodzielnicze, zajęcia komputerowe, taneczne, muzyczne, wokalne, haftu i szydełkowania, kursy dla kobiet bezrobotnych np. kroju i szycia, i wiele innych), zajmuje się promocją  gminy, prowadzi Punkt Informacji Turystycznej i Europejskiej, zajmuje się współpracą z zagranicą, realizuje zadania gminy w zakresie współpracy transgranicznej, realizuje międzynarodowe projekty adresowane do kobiet wiejskich (“Kobiety w Unii Europejskiej” i “Kobiety wiejskie w drodze do Unii Europejskiej”) oraz przygotowuje materiały do strony internetowej Morynia www.moryn.pl. 
 
KOŁA ORAZ STOWARZYSZENIA DZIAŁAJĄCE PRZY MOK

Koło Plastyczne “Akwarele” 
	Od 29 lat przy Miejskim Ośrodku Kultury działa  Koło Plastyczne “Akwarele”, którego członkowie to dzieci i młodzież w wieku od 5 do 17 lat. Założycielką i instruktorem Koła jest Pani Aniela Głodna. “Akwarele” są laureatami konkursów wojewódzkich, krajowych i międzynarodowych,  uczestniczą w ogólnopolskich plenerach plastycznych dla dzieci utalentowanych artystycznie. 
UKS “Podkowa” działa od 2002 roku, skupia dzieci i młodzież mieszkającą na terenach popegeerowskich. Klubowicze trzy razy w tygodniu korzystają z uprzejmości Ośrodka Jeździeckiego “Podkowa” w Skotnicy, ucząc się tam jazdy konnej. Zainteresowanie młodych ludzi sportem jeździeckim może w przyszłości zaowocować powstawaniem nowych ośrodków jeździeckich, gospodarstw agroturystycznych z zapleczem jeździeckim. UKS “Podkowa”. Organizowane są imprezy z niepełnosprawnymi mieszkańcami Domu Pomocy Społecznej, podczas których propagowany jest sport jeździecki. 

Moryńskie Stowarzyszenie Kobiet
                                   
            Od grudnia 2002r. przy MOK w Moryniu działa stowarzyszenie kobiet. Stowarzyszenie przygotowało poczęstunek, prezenty dla kobiet biorących udział w spotkaniu z okazji dnia Kobiet w ramach projektu “Kobiety wiejskie w drodze do Unii Europejskiej”. Kobiety przygotowały  wystawę wyrobów rękodzielniczych, prowadzą także kurs kroju i szycia. Stowarzyszenie przygotowało kiermasz ozdób świątecznych. W planach stowarzyszenia, kobiety chcą rozpocząć wyrób pamiątek związanych z naszą gminą. 

Koło Młodych Ekologów
Przy MOK działa prężnie Koło Młodych Ekologów skupia ok. 30 członków, spotykania odbywają się 1-2 razy w tygodniu. Członkowie koła to aktywna młodzież gimnazjalna zainteresowana przyrodą i ekologią oraz ochroną środowiska. 

ZAJĘCIA W MIEJSKIM OŚRODKU KULTURY W MORYNIU
Kawiarenka internetowa 
W październiku 2002r. utworzona została kawiarenka internetowa, gdzie dzieci, młodzież i dorośli mieszkańcy naszej gminy oraz przebywający podczas wakacji turyści, mają dostęp do internetu. Ponadto mogą przyjemnie i pożytecznie wykorzystać czas wolny, rozwinąć swoje umiejętności, poszerzyć wiedzę i zainteresowania. 

Zajęcia muzyczno-taneczne
Każde dziecko ma szansę na odnalezienie swojego miejsca w wielu dziedzinach aktywności oraz różnych sposobów pełnienia ról społecznych. Dzieci i młodzież mają możliwość odkrycia swoich możliwości twórczych, zainteresowań muzycznych, pokochania muzyki i odkrycia jej terapeutycznej roli. Dzięki zajęciom powstaną nowe zespoły: rytmiczne, taneczne, wokalne, instrumentalne, kabarety, amatorskie zespoły teatralne, grupy młodych poetów. Powstałe już zespoły są pod opieką instruktora.
Zajęcia Windowcolor i Szydełkiem i drutem                               

WINDOWCOLOR to zajęcia, które pokazują nowe techniki plastyczne. Zajęcia plastyczne pozwalają pobudzić i rozwinąć wyobraźnię dziecka. Zajęcia Szydełkiem i drutem uczą wytrwałości i dokładności. Na zajęciach dzieci i młodzież poznają różnego rodzaju techniki haftu i szydełkowania. 

Ferie zimowe
Miejski Ośrodek Kultury każdego roku organizuje dla dzieci i młodzieży ferie zimowe. W dwutygodniowym programie zajęć, każdy może znaleźć coś dla siebie m.in. zabawy, konkursy plastyczne, muzyczne oraz komputerowe. Jest także pomysłodawcą pochodu walentynkowego, oraz poczty walentynkowej.

IMPREZY KULTURALNE  I SPORTOWE ORGANIZOWANE PRZEZ MOK

Najważniejszym przedsięwzięciem organizowanym corocznie w pierwszy weekend sierpnia jest “Festiwal Sportowo-Rekreacyjny pn. “Jarmark Moryński” i “Międzynarodowy Bieg Dookoła Morynia” na dystansie 12 km. Imprezy te skupiają ogromną rzeszę ludzi ok.10.000 tys.osób. Ma to duże znaczenie dla popularyzacji gminy. Corocznie MOK dokłada starań, aby te imprezy cieszyły się co raz większym uznaniem wśród mieszkańców i turystów, których przybywa z roku na rok coraz więcej Impreza ma, także charakter integracyjny, ponieważ  łączy we wspólnym działaniu wszystkie stowarzyszenia i organizację z terenu naszej gminy.                                                

15.	BUDŻET GMINY

Tabela 15.1. Struktura dochodów i wydatków gminy Moryń w latach 2000-2002

		Dochody gminy na przestrzeni lat 2000-2002 maleją. Głównym powodem tej sytuacji są coraz niższe wpływy z majątku gminy. Większość  majątku gminy została sprzedana w latach poprzednich, a na ten który jest nie ma nabywców. W kolejnych dwóch latach nie nastąpił  wzrost stawki podatku rolnego stąd też tylko minimalnie wyższe dochody z podatków  i opłat. Należy stwierdzić że systematycznie następuje spadek dochodów gminy. Wzrastają zaległości, które są rezultatem ubożenia społeczeństwa.
Wydatki bieżące gminy systematycznie wzrastają. Ma to głównie związek z utrzymaniem oświaty. Pomimo znaczących ograniczeń wydatków gmina nie jest w stanie, w dłuższym okresie czasu, zabezpieczyć bieżące funkcjonowanie nie zaciągając  kredytu.
	Wydatków inwestycyjnych gmina praktycznie nie ponosi, ponieważ nie posiada środków, które mogła by na ten cel przeznaczyć. 
Problemem w 2003 r. będzie spłata zadłużenia w postaci kredytu, który wynosi 50.000 zł.
	Możliwości pozyskania dodatkowych środków z budżetu państwa oraz innych źródeł są coraz mniejsze. W przypadku inwestycji konieczne są w części własne środki, a gmina ich nie posiada.

16.	LOKALNY POTENCJAŁ INSTYTUCJONALNY

Lokalny potencjał instytucjonalny tworzą: administracja gminna wraz z jednostkami organizacyjnymi, jednostki organizacyjne administracji powiatowej, instytucje użyteczności publicznej, inne jednostki organizacyjne administracji publicznej, bank, kluby sportowe, organizacje społeczne, gospodarcze, rolnicze, oraz inne organizacje działające w gminie. Instytucje te wraz z podmiotami gospodarczymi działającymi na terenie gminy, mogą odgrywać różne role w zakresie stymulowania rozwoju gospodarczego i społecznego gminy Moryń.
Gmina Moryń przystąpiła do Związku Gmin Dolnej Odry, zrzeszającej wszystkie gminy powiatu gryfińskiego. Celem związku jest realizacja zadań dotyczących przedsięwzięć ponadlokalnych z zakresu ochrony środowiska, reprezentowanie wspólnych interesów gmin, realizacji wspólnych przedsięwzięć infrastrukturalnych oraz propagowanie zasad zrównoważonego rozwoju.
Na ostatniej sesji Rady Miejskiej w dniu 29-04-2003r, podjęto również  uchwałę w sprawie przystąpienia do Celowego Związku Gmin Pojezierza Myśliborskigo którego celem jest rozwiązywanie problemów i zaspokajanie potrzeb w zakresie szeroko pojętej ochrony środowiska naturalnego, edukacja proekologiczna oraz wspieranie działalności w zakresie rozwoju turystyki.  
W Moryniu działa Rewir Dzielnicowych, organizacyjnie i służbowo podległy Komendzie Powiatowej Policji w Gryfinie, znajdujący się w strukturach Sekcji Prewencji tejże jednostki. W Rewirze Dzielnicowych pracuje 4 pracowników: kierownik i trzech dzielnicowych. Zakres zadań wykonywanych przez rewir Dzielnicowych  obejmuje: prewencję, w tym prewencję kryminalną, nadzór ruchu drogowego, zabezpieczanie uroczystości państwowych i kościelnych oraz inne dziedziny pracy policji. Rewir Dzielnicowych prowadzi działalność na terenie całej gminy Moryń.
Na terenie gminy funkcjonuje 1 urząd pocztowy. W urzędzie zatrudnieni są naczelnik, 3 doręczycieli oraz 2 kasjerki.
W Moryniu zlokalizowana jest Filia Baku Spółdzielczego w Chojnie, w której zatrudnionych jest 4 pracowników. Bank udziela kredytów rolniczych i konsumpcyjnych, prowadzi rachunki oszczędnościowe i oszczędnościowo-rozliczeniowe oraz zapewnia kompleksową obsługę finansową zakładów działających na terenie gminy.
Ważnym elementem życia społecznego gminy są organizacje i stowarzyszenia, których działalność wzbogaca życie kulturalne, gospodarcze i sportowe mieszkańców oraz zwiększa bezpieczeństwo. W gminie działają cztery Ochotnicze Straże Pożarne: W Moryniu, Witnicy, Bielinie i Starym Objezierzu, które skupiają w swoich szeregach dorosłych, oraz drużyny młodzieżowe dziewcząt i chłopców. Poza gaszeniem pożarów i udzielaniem pomocy w zakresie ratownictwa drogowego, przeciwpowodziowego i medycznego, OSP organizują Międzygminne Zawody Sportowo-Pożarnicze, obchody Dnia Strażaka. Prowadzą również współpracę z ochotniczymi strażami  pożarnymi z Niemic: Writzen i Templina. 
W gminie działają cztery kluby sportowe: UKS “Morzycko”, LKS “Witniczanka” Witnica,  LUKS “Sokół” Przyjezierze, UKS “Korona” Klępicz. Juniorzy, trampkarze i seniorzy poza rozgrywkami w ligach, organizują imprezy sportowe dla wszystkich mieszkańców. 

17.	DOTYCHCZASOWE INICJATYWY NA RZECZ PLANOWANIA STRATEGICZNEGO

Gmina Moryń dotychczas nie posiadała opracowanej strategii rozwoju. Jedynym oficjalnym dokumentem zawierającym elementy strategicznego myślenia i działania było Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Moryń, opracowane i podjęte uchwałą Rady Miejskiej w Moryniu 06 lutego 1998r.
Kilkakrotnie podejmowana była uchwała w sprawie Wieloletniego Planu Inwestycyjnego. Obecnie uchwała Rady Miejskiej w Moryniu Nr IV/17/2002 z dnia 30 grudnia 2002r w sprawie uchwalenia budżetu gminy Moryń na 2003r, zawiera w załączniku Nr 12 limity wydatków budżetowych na Wieloletnie Programy Inwestycyjne Gminy Moryń w 2003r.

SPIS TABEL
Tabela 1.1. Struktura wieku ludności gminy Moryń	5
Tabela 1.2. Struktura powierzchni gminy Moryń	5
Tabela 3.1. Produkcja wody, produkcja ścieków w gminie Moryń w latach 1998-2002	10
Tabela 3.2. Niesegregowane odpady komunalne w gminie Moryń w latach 1998-2002r.	11
Tabela 7.1. Ilość obiektów noclegowych i miejsc noclegowych w gminie Moryń w latach 1998-2002	17
Tabela 8.1. Parametry opisujące bezrobocie	21
Tabela 8.2. Struktura bezrobocia w gminie Moryń w latach 1998 – 2002	21
Tabela 8.3. Bezrobotni z gminy Moryń wg wykształcenia w latach          1998-2002.	22
Tabela 8.4. Bezrobotni wg wieku w gminie Moryń w latach 1998-2002r.	23
Tabela 12.1. Liczba uczniów Szkoły Podstawowej w Moryniu	32
Tabela 12.2. Liczba uczniów Szkoły Podstawowej w Witnicy	32
Tabela 12.3. Liczba uczniów Szkoły Podstawowej w Klępiczu	33
Tabela 12.4. Liczba uczniów Szkół Podstawowych (łącznie) i gimnazjum	33
Tabela 15.1. Struktura dochodów i wydatków gminy Moryń w latach 2000-2002	38

SPIS RYSUNKÓW

Rysunek 7.1. Udzielone noclegi w gminie Moryń w latach 1998-2002
Rysunek 8.1. Liczba bezrobotnych kobiet w odniesieniu do liczby mężczyzn w gminie Moryń w latach 1998 – 2002
Rysunek 8.2. Struktura wykształcenia bezrobotnych w gminie Moryń w latach                         1998 – 2002
Rysunek 8.3. Struktura bezrobotnych w gminie Moryń wg kryterium wieku w latach 1998-2002r.
Rysunek 8.4. Struktura zatrudnienia w gminie Moryń wg stanu na 1999r.